Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржийн Олон нийтийн харилцаа, нийтлэг бодлогын зөвлөх А.Ганбаатартай ярилцлаа.
-Монгол Улсын Ерөнхийлөгч тангаргаа өргөж, бүрэн эрхээ хэрэгжүүлж эхлээд гурван сар орчим болчихлоо. Энэ хугацаанд хийж эхлүүлсэн, голлож анхаарсан асуудлаас та Олон нийттэй харилцах асуудал эрхэлсэн зөвлөхийн хувьд тоймлож дурдахгүй юу?
Ер нь бол Ерөнхийлөгч үндэсний аюулгүй байдал, үндэсний эв нэгдэл, гадаад тууштай бодлогын зэрэгцээ үндсэн гурван бодлогыг бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэх хугацаанд баримталж байгааг эхлээд хэлэх нь зүйтэй. Эдгээр нь Иргэн төвтэй төр, Ногоон хөгжил, Өрсөлдөх чадвар юм. Энэ гурван асуудлыг шинэ Ерөнхийлөгчийн бодлогын тулгын гурван чулуу гэж ойлгох учиртай.
-Тэгвэл “Иргэн төвтэй төр” бодлогын хүрээнд юу хийж байна вэ? Ерөнхийлөгч шүүхийн байгууллагын үйл ажиллагаатай танилцаж, энэ салбарт шинэтгэл хийнэ гэсэн нь энэ бодлогод хамаарах уу?
Хамаарна. Ерөнхийлөгч долдугаар сард шат шатны шүүхийн байгууллагуудын ажил байдалтай танилцсаныг Та бүхэн санаж байгаа байх. Мөн хэдхэн хоногийн өмнө шүүгчид, хуульчид болон энэ салбарын эрдэмтэдтэй уулзаж шүүхийн шинэтгэлийн асуудлаар санал бодлоо солилцсон. Төрийн тэргүүн хүний эрх, эрх чөлөөг дээдэлсэн, хараат бус, чадварлаг шүүхтэй байх асуудалд голлон анхаарч шүүхийн тухай багц хуулиудад нэмэлт өөрчлөлт оруулахаар ажиллаж байна. Шүүхийн салбарынхан ч шинэтгэл хийхийг бүрэн дэмжиж байгаа.
-Мөн иргэний танхим байгуулна гэж сонссон. Энэ танхим ямар зарчмаар ажиллах вэ?
Төрөөс гарч байгаа аливаа шийдвэр, дүрэм, хуулиуд иргэний оролцоотойгоор, тэдний саналыг тусгаж байж батлагдах учиртай гэж үзсэний үндсэн дээр Ерөнхийлөгчийн дэргэд Иргэний танхимыг ажиллуулахад бараг бэлэн боллоо. Энэ нь иргэн бүрийн өмнө нээлттэй, аливаа асуудлаар байнгын хэлэлцүүлэг явуулдаг байх юм. Түүнээс гадна Ерөнхийлөгчийн нэр дээр ирж байгаа санал, гомдлын тодорхой хувийг нийслэлийн иргэдийн амьдрах нөхцөл бололцоог боогдуулж байгаа тухай асуудал эзэлж байна. Иймд Төрийн тэргүүн хотын удирдлагатай уулзаж, нөхцөл байдалтай танилцан, хот төлөвлөлтийг сайжруулах, чанаргүй барилга, зам болон газрын асуудлаар тодорхой ажлууд хийж хэрэгжүүлэх үүрэг чиглэлийг өгч, иргэнийхээ төлөө хот барихыг уриалсныг санаж байгаа биз дээ. Бас хотын нийт барилгад үзлэг хийж, аюултай барилгуудын тоог гаргах, арга хэмжээ авах чиглэл бүхий зарлигийн төслийг ҮАБЗ-өөр хэлэлцүүлэх гэж байна.
-Ц.Элбэгдорж Ерөнхийлөгч боловсрол үнэтэй, сонголттой байх ёстой, сургалтын тэтгэлэг нь дээд боловсролын шинэчлэлийг шийдвэрлэх түлхүүр төдийгүй, өрхийн ядууралд нөлөөлж буй нэг хүчин зүйлийг арилгахад чухал үзүүлэлт болно гэсэн байр суурь илэрхийлж байсан. Тэгэхээр оюутнуудад тэтгэлэг өгдөг болно гэсэн үг үү?
Ерөнхийлөгчийн зарлигаар байгуулагдсан ажлын хэсэг оюутны тэтгэлэгийн тухай хуулийн төсөл боловсруулж байна. Дээд боловсролын шинэчлэлийг эхлүүлснээр монгол хүний дэлхийд өрсөлдөх чадварыг нэмэгдүүлэх чухал ач холбогдолтой гэж үзэж байгаа юм. Оюутны сургалтын тэтгэлгийн тухай хуулийн төслийг намрын чуулганы хугацаанд УИХ-д өргөн барина.
-Сүүлийн жилүүдэд төрийн шагналыг хэт олон хүнд хавтгайруулан олгож, нэр хүнд, үнэ цэнг нь унагаж байна гэж олон нийт шүүмжлэх болсон. Энэ тухайд Ц.Элбэгдорж Ерөнхийлөгч ямар өөрчлөлт хийж байна вэ?
Өөрчилж байна. Монгол хүний байгуулсан гавьяа, хөдөлмөр бүтээл үнэ цэнэтэй , өрсөлдөх чадвартай байх ёстой гэж үзэж Ерөнхийлөгч шагналын шинэ бодлогыг хэрэгжүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Энэ ч утгаараа Төрийн тэргүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлж эхэлснээс хойш аливаа шагнал урамшуулал, одон тэмдгийг хийж бүтээсэн алдар гавьяатай, нэр хүндтэй, авах ёстой хүнд нь өгөх бодлогыг баримталж ирсэн, цаашдаа ч баримтлах болно. Маш товчхондоо шагнал эзнээ олно.
-Өнөөдөр дэлхийн дулаарлаас үүдэлтэй цаг уур, байгаль орчны өөрчлөлт хүн төрөлхтний сэтгэлийг түгшээх хэмжээнд хүрээд байна. Манай улсын хувьд ч агаарын бохирдол, цөлжилт гээд таагүй хүчин зүйл ихэссээр байна. Энэ талаар Ерөнхийлөгчийн байр суурийг сонирхвол?
Тун удахгүй НҮБ–ын дээд хэмжээний чуулга уулзалт болно. Энэ арга хэмжээнд манай улсын Ерөнхийлөгч тодорхой хэлэх үгтэй, уриалах санаачлагатай очиж байна. Учир нь тэрбээр хичээлийн шинэ жилийн нээлтийн өдөр дэлхийн дулаарал цаг уурын өөрчлөлт, түүнд үзүүлж байгаа хүмүүсийн хүчин зүйлс, хүүхэд багачууд хэрхэн байгаль орчноо хамгаалах үйлсэд хувь нэмрээ оруулж болох талаар “Дэлхийн дулаарал ба байгаль орчноо хамгаалах нь” сэдэвт хичээлийг улс орон даяар заалаа шүү дээ. Ерөнхийлөгч зөв сайн бодлого, санаачлага гаргахаас гадна зөв сайн санаачилгад нэгдэн орж дэмжиж ажиллах бодлого баримталж байгааг хэлэх ёстой.
-Төрийн тэргүүн удахгүй Энэтхэгт айлчлах гэж байгаа. Ер нь өнгөрсөн гурван сарын хугацаанд гадаад бодлогын чиглэлд тэмдэглэхүйц ямар ахиц гарсан бэ?
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн урилгаар манай оронд Төрийн айлчлал хийсэн ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Д.А.Медведевийн айлчлал амжилттай боллоо. Хоёр Ерөнхийлөгч “Монгол Улс, ОХУ-ын хооронд Стратегийн түншлэлийг хөгжүүлэх тухай тунхаглал”-ыг үзэглэж, эдийн засаг хөрөнгө оруулалт, худалдаа, хүмүүнлэг, цэрэг батлан хамгаалах салбарт хамтран ажиллах талаар тодорхой тохиролцоонд хүрсэн бөгөөд энэхүү айлчлал хоёр орны харилцааг шинэ шатанд гаргалаа хэмээн хоёр тал санал нэгтэй дүгнэж байна. Удахгүй Ерөнхийлөгч БНЭУ-д албан ёсны айлчлал хийнэ. Ерөнхийлөгчийн айлчлалаас бодит үр дүн гарна гэдэгт итгэлтэй байгаа. Нэмж онцлоход, Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржийн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэх хугацаанд хийх ажлуудыг тусгасан гол баримт бичиг болох “Бодлого, үйл ажиллагааны хөтөлбөр” бэлэн боллоо. Олон хүн бодлоо нэрж, саналаа тусгасан энэхүү баримт бичиг нь Монгол Улсын иргэн өөрт олгогдсон эрхээ эдэлж, хөдөлмөрлөж, нийгмийн хөгжилд бодитой хувь нэмрээ оруулах бүхий л боломжоо дайчлан ажиллахад нь хэрэгтэй орчинг бүрдүүлэхэд чиглэж байгаа юм. Товчхондоо ард түмний хүсэл эрмэлзлэлийн бодит илэрхийлэл болсон Мөрийн хөтөлбөр боллоо гэж Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн баг үзэж байна.
Танд баярлалаа